زبان و تفکر، زبان و اجتماع، زبان و فرهنگ

زبان و تفکر، زبان و اجتماع، زبان و فرهنگ

ویژه‌نامه‌های زبان‌شناختی نامتوالی زبان‌داد

ویژه نامه های زبانشناختی زبانداد
تاملی بر یک جمله از فیلم مسافران بیضایی و ترجمه انگلیسی آن ما همه رویای هم ایم
ویژه‌نامه‌ی نامتوالی معنی از آنچه فکر می‌کنید کم‌تعین‌یافته‌تر است

The Grammar of a Dream in Beyzaie’s Travelers

First published in Cinemania *** A single line in Travelers (Mosāferān, 1992), directed by Bahram Beyzaie (26 December 1938–26 December 2025), poses a question of translation grounded in the subtle ambiguity of a single grammatical number. Khānom Bozorg (the Grand Dame, or Grand Lady of the household) says: «ما همه رویای هم‌ایم» (Mā hameh royā-ye

ادامه مطلب »
واژه برگزیده سال 2024 آکسفورد - brainrot
ویژه‌نامه‌ی نامتوالی زبان و درموزگی

فرا-آیرونی واژه‌ی برگزیده‌ی سال ۲۰۲۴ آکسفورد : مغزپوسیدگی (Brainrot) – بخش دوم (توضیحات)

ویژه‌نامه‌های زبان‌شناختی نامتوالی زبان‌داد بخش دومتوضیحات (بر اساس شماره‌گذاری‌های بخش اول جستار) (ابتدا بخش اول جستار را بخوانید) [1] طنز زبان‌پایه سابقه‌ای طولانی دارد. آن‌چه سیسرو (سیسرون) از آن با صورتِ de dicto (در مقابل de re) یاد می‌کند ناظر بر همین بهره‌گیری از ویژگی‌های صوری زبان و صورت بانی در طنزآفرینی است. حتی نمونه‌های

ادامه مطلب »
واژه برگزیده سال 2024 آکسفورد - brainrot
ویژه‌نامه‌ی نامتوالی زبان و درموزگی

فرا-آیرونی واژه‌ی برگزیده‌ی سال ۲۰۲۴ آکسفورد: مغزپوسیدگی (Brainrot) – بخش اول

ویژه‌نامه‌های زبان‌شناختی نامتوالی زبان‌داد «مغزپوسیدگی» را به پیامدهای زیان‌بار مصرف بی‌رویه‌ی مواد محتواییِ کم‌کیفیتِ اینترنتی می‌شناسند. «رواج‌دادنِ» این واژه، برخلاف ظاهر غلط‌اندازش، کار شیفتگانِ «فرهنگ نخبگانی» و بدگمانان به اینترنت نیست؛ اگر رواج‌دادنِ brainrot و معنی‌ها و تداعی‌های نوین آن دستاوردِ گفتمانی آن‌ها بود نه با روح زمانه نسبتی می‌یافت، نه به چنان گردش خیره‌کننده‌ای

ادامه مطلب »
ویژه‌نامه‌ی نامتوالی جنسیت‌زدگی در زبان

از«هر لحظه به شکلی بت عیار برآمد» تا «آن کس که تمیز نداشت همه را یک لون دید»: دو ضرورت در مطالعات جنسیت‌زدگی گفتمانی

ویژه‌نامه‌های زبان‌شناختی نامتوالی زبان‌داد برگرفته از: ویژه‌نامه‌ی نامتوالی «جنسیت‌زدگی در زبان» از رواداشتن گفتمانی و رواگ‌مندیِ جنسیت‌زده‌ترین آگهی‌های تبلیغاتی تا نکوهیدنِ گفتمانیِ قالب‌واره‌های جنسیتیِ آسیب‌رسان دست بالا نیم‌قرن گذشته است. تصویرهای یک تا سه در  سنجاق اول به این فرسته، نمونه‌هایی از تبلیغات جنسیت‌زده‌ی  چند دهه پیش‌اند؛ ازآن‌سو ویدیوی بارگذاری‌شده، در آن فرسته، فیلم تبلیغاتی

ادامه مطلب »
یک و سه صندلی اثر جورف کاسوت: یادداشت اهمیت نام در تولید اثر هنری
ویژه‌نامه‌ی نامتوالی چرخش زبان‌شناختی در هنر

اهمیت نام در تولید اثر هنری: مورد «یک و سه صندلی»

ویژه‌نامه‌های زبان‌شناختی نامتوالی زبان‌داد برگرفته از: ویژه‌نامه‌ی نامتوالی «زبان هنر مفهومی و چرخش زبان‌شناختی در هنر» یک و سه صندلی از جمله نام‌دارترین اثرهای کاسوت است؛ اثری که اهمیت «نام» در آن، به اندازه‌ی اهمیت بخش‌های مادی و تصویری آن است. بر یکی از صندلی‌های اثر کاسوت می‌توان «نشست»؛ صندلی دوم (که تصویر صندلی اول و

ادامه مطلب »
ویژه نامه های زبانشناختی - ویژه نامه زبان و قالب واره - از سیاه زنگی تا زیبای سیاه چشم
ویژه‌نامه‌ی نامتوالی زبان و قالب‌واره

از «سیاه زنگی» تا زیبای سیاه‌چشم

ویژه‌نامه‌های زبان‌شناختی نامتوالی زبان‌داد برگرفته از: ویژه‌نامه‌ی نامتوالی «زبان و قالب‌واره» در گستره‌‌ی پرتنوعی از نظم و نثر کلاسیکِ فارسی «هندوان» یکی از انواع «سیاهان» به شمار رفته‌اند، و سیاهان، “زنگی” باشند یا “غیرزنگی”، با انواع واژه‌های تحقیرآمیز و نسبت‌های انسان‌زدایانه مفهوم‌سازی شده‌اند. ازاین‌رو شاید شما نیز از این آیرونی شگفت‌زده باشید که آهنگ «جمال کدو»،

ادامه مطلب »